داروهایی که سالمندان نباید مصرف کنند

سالمندان
سالمندان

مثبت زندگی: بسیاری از سالمندان مجبور به مصرف همزمان چند دارو هستند. برخی از این داروها برای کنترل بلند مدت بیماری‌های مزمنی مانند دیابت و فشار خون بالا لازم هستند، اما سایر داروها ممکن است برای مصرف طولانی ضروری نباشند یا حتی اگر برای مدت بیش از حد طولانی مصرف شوند، زیان‌هایی هم ایجاد کنند.

چگونه می توان فهمید مصرف کدام دارو را باید ادامه داد و کدام دارو را باید قطع کرد؟

ممکن است مصرف دارویی در بازه‌ای زمانی مفید باشد، اما پس از آن نیازی به تداوم مصرف آن نباشد. بسیاری از داروها هنگامی بیشترین تاثیر و کمترین خطر را دارند که برای مدت معین و محدودی مصرف شوند. توصیه کارشناسان این است که همه داروهای مصرفی‌تان از جمله داروهای بدون نسخه و مکمل‌های غذایی را به طور سالانه با پزشک عمومی یا متخصصتان بازبینی کنید تا معلوم شود مقدار مصرف کدام داروها را باید دوباره تنظیم کرد و کدام داروها را باید قطع کرد. البته توجه داشته باشید مصرف هیچ دارویی را بدون تایید پزشک قطع نکنید.

چهارگروه دارو بیش از همه برای مدت های طولانی مصرف می شوند و این در حالی است که در بسیاری از موارد نباید مصرف آنها ادامه پیدا کند.

داروهای ضد درد شبه افیونی یا مخدر 

این داروها از جمله شامل کدئین، استامینوفن کدئین، اوکسی کدون می‌شوند که ضددردهای موثری هستند، اما می‌توانند اعتیاد آور هم باشند. وابستگی جسمی به این داروها ممکن است حتی پس از یک هفته مصرف آنها و گاهی زودتر رخ دهد. یک تحقیق نشان داد حدود ۶ درصد افرادی که پس از جراحی حتی جراحی‌های جزیی مانند برداشتن هموروئید یا بواسیر این داروها برایشان تجویز شده، تا ماه ها بعد به مصرف آنها ادامه می‌دهند. مصرف یک داروی ضددرد شبه افیونی برای بیش از ۳ ماه خطر اعتیاد به آن را ۱۵ برابر می‌کند.

بیشتر ببینید
10 راز برای تضمین سلامت در سالمندی

چه باید کرد؟

اگر دچار عارضه مزمنی مانند کمردرد مداوم هستید، بهتر است به کلی از مصرف داروهای شبه افیونی خودداری کنید. این داروها آخرین داروهایی هستند که ممکن است برای تسکین کمردرد مزمن تجویز شوند. در چنین مواردی بهتر است با پزشکتان درباره درمان های غیر دارویی یا سایر داروهای ضددرد نسخه‌ای یا بدون نسخه که می‌توانند به شما کمک کنند، مشورت کنید. پزشکتان در موارد دردهای شدید پس از جراحی باید کمترین مقدارداروی ضددرد شبه افیونی را برای شما تجویز کند. مصرف داروهای ضددرد دیگر که بدون نسخه می‌توانید تهیه کنید مانند ایبوپروفن (ادویل) یا ناپروکسن را در نظر داشته باشید.

نکته مهم دیگر این است که اگر داروی شبه افیونی را برای چند هفته یا بیشتر مصرف کرده باشید، نباید آن را ناگهان متوقف کنید. پزشکتان باید به شما کمک کند به طور تدریجی میزان مصرف آن را کاهش دهید و در نهایت آن را قطع کنید.

سالمندان

داروهای خواب آور 

بررسی‌ها نشان می‌دهند حدود ۱۴ درصد افراد ۶۵ تا ۸۰ ساله به طور منظم داروهای خواب آور مصرف می‌کنند، اما مصرف این داروها به خصوص درسالمندان اشتباه است. این داروها اثرات قوی تری و طولانی تر بر بدن های سالمندان نسبت به جوانان می‌گذارند و به این ترتیب سالمندان نسبت به اثرات جانبی آنها مانند اغتشاش شعور و مشکلات حافظه حساس‌ترند. تحقیقات نشان می ‌هد قرص خواب‌آور خطر افتادن و شکستگی لگن را در سالمندان بیش از دو برابر می‌کنند. ترکیبات خواب‌آوری که بدون نسخه قابل تهیه است مانند دیفن هیدرامین و دوکسیلامین با افزایش خطر مشکلات شناختی و زوال عقل در سالمندان مربوط شده‌اند.

چه باید کرد؟

اگر برای بیش از چند روز پشت سرهم از داروهای خواب آور بدون نسخه یا تجویز شده استفاده می‌کنید، بهتر است از پزشکتان بخواهید شما را به یک متخصص خواب ارجاع دهد. متخصص خواب ممکن است به شما توصیه کند یک دوره کوتاه مدت رفتاردرمانی شناختی را بگذرانید. در این دوره راهبردهایی از جمله چگونگی آرام کردن ذهن هنگامی که می‌خواهید بخوابید، به شما آموزش داده می شود. اگر چند ماهی به این آموزش‌ها عمل کنید، سودمندی آنها را خواهید دید. در همان حال در طول یک دوره چندهفته‌ای می توانید دوز مصرفی داروی خواب آورتان را کاهش دهید.

بیشتر ببینید
توصیه‌های تغذیه‌ای برای دوران یائسگی

داروهای ضدسوزش سر دل

یکی از گروه‌های دارویی پر مصرف داروهای مهار کننده ترشح اسید معده به نام مهارکننده‌های پمپ پروتون PPI مانند اومپرازول، لانوپرازول،اوسموپرازول که برای درمان سوزش سر دل یا ترش کردن شدید تجویز می‌شوند. اغلب این داروها برای مصرف کوتاه مدت هستند، اما برخی از بیماران به مصرف این داروها ادامه می‌دهند و با وجود بهبود علائمشان آنها را قطع نمی‌کنند. همچنین در بسیاری از موارد این داروها بیش از حد لازم نسخه می‌شوند. مصرف این داروها برای یک سال یا بیشتر ممکن است به عوارض جانبی ناشایع اما زیانباری مانند افزایش خطر حمله قلبی یا زوال عقل بینجامد.

سازمان غذا و داروی آمریکا هشدار داده است که مصرف دوزهای بالای این گروه داروها ممکن است خطر شکستگی استخوان‌ها را افزایش دهد و یک بررسی که در سال ۲۰۱۶ در مجله انجمن متخصصان کلیه آمریکا منتشر شد، نشان داد در افرادی که برای ۵ سال به مصرف این داروها ادامه داده بودند، خطر دچار شدن به بیماری مزمن کلیه ۲۸ درصد افزایش می‌یابد.

چه باید کرد؟

گروه‌های علمی توصیه می کنند که کمترین دوز لازم از این داروها برای کوتاه ترین زمان ممکن تجویز شود (اگر پزشکتان از این گروه داروها برایتان تجویز کرد، درباره مدت مورد انتظار درمان سوال کنید). کارشناسان می‌گویند هنگامی که می خواهید مصرف داروهای PPI را قطع کنید، ابتدا آنها را یک روز در میان مصرف کنید و در روزهای میانی داروی ضداسید بدون نیاز به نسخه‌ای مانند داروهای گروه مهارکننده H۲ مانند فاموتیدین یا رانیتدین مصرف کنید تا در نهایت بتوانید آنها را به کلی کنار بگذارید. 

سالمندان

در عوض بر اقدامات شیوه زندگی مانند کاهش وزن، خوردن وعده‌های غذایی کوچک‌تر، پرهیز از خوردن غذاهای تشدید کننده سوزش سر دل مانند غذای ادویه‌دار یا سرخ کرده، قهوه، مرکبات و غذاهایی که حاوی مقدار زیادی گوجه فرنگی هستند، متمرکز شوید.

بیشتر ببینید
۸ راهکار برای تقویت حافظه در سالمندی

داروهای رفع کننده گرفتگی بینی

اگر دچار گرفتگی بینی (به علت پرخونی و تورم مخاط بینی) باشید، مصرف قطره‌های با اسپری‌های ضداحتقان (رفع کننده پرخونی و تورم) مانند اکسی متازولین اغواکننده است. این داروها تورم بافت بینی را به سرعت برطرف می‌کنند و نسبت به قرص‌های خوراکی ضداحتقان مانند سودوافدرین کمتر محتمل است فشار خون را بالا ببرند. یک بررسی در سال ۲۰۱۴ میلادی نشان داد حدود نیمی از افراد دچار گرفتگی مزمن بینی می‌گویند برای دست کم یک سال از این قطره‌ها و اسپری‌ها استفاده کرده‌اند.

روی برچسب اغلب این داروها هشدار داده شده است که برای بیش از ۳ روز پشت سر هم نباید آنها را استفاده کرد. افرادی که برای مدت طولانی از این داروها استفاده می‌کنند، اغلب به آنها وابسته می‌شوند. بینی آنها به دارو عادت می‌کند و هنگامی دارو را مصرف نمی‌کنند، پوشش مجاری بینی شان متورم می‌شود. هنگام استفاده از قطره‌ها و اسپری های ضداحتقان ممکن است مقداری از این داروها وارد جریان خون هم شود و برای افرادی که بیماری‌های قلبی یا نامنظمی ریتم قلب دارند، مشکل ایجاد کند.

چه باید کرد؟

در قدم اول از محلول های نمکی برای شستشوی بینی استفاده کنید که می‌توانند ترشحات مخاطی و مواد حساسیت زا را از بینی خارج کنند، اگر این شیوه موثر نبود، استفاده از یک قطره یا اسپری ضداحتقان بینی برای بهبود سریع، اما در صورت امکان فقط در شب و فقط برای حداکثر ۳ روز اشکالی ندارد. اگر گرفتگی بینی‌تان برای یک هفته یا بیشتر ادامه یافت، به پزشکتان مراجعه کنید. ممکن است عوارضی مانند آلرژی‌ها، پولیپ های بینی یاعفونت سینوس علت این مشکل باشند.

اگر از داروهای ضداحتقان بینی برای بیش از ۷ روز استفاده کرده باشید، ممکن است پزشکتان برای مدت کوتاهی برای شما اسپری یا داروی خوراکی کورتونی تجویز کند تا از تورم دوباره مجاری بینی هنگام قطع کردن داروی ضداحتقان جلوگیری شود.

بیشتر ببینید
۸ تصور اشتباه درباره سالمندی

پاسخ دادن

دیدگاه خود را وارد کنید
لطفا نام خود را وارد کنید

5 × پنج =